Nöbetçi Eczane Ara

Çocuklarda ateş, ebeveynleri en çok endişelendiren sağlık durumlarının başında gelir. Ateş çoğu zaman bir hastalık değil, vücudun enfeksiyonlara karşı verdiği doğal bir savunma tepkisidir. Ancak çocuklarda ateşin doğru şekilde izlenmesi, ne zaman müdahale edilmesi gerektiğinin bilinmesi ve yanlış uygulamalardan kaçınılması büyük önem taşır. Yanlış ateş yönetimi gereksiz ilaç kullanımına, hatta bazı durumlarda ciddi sağlık risklerine yol açabilir. Bu nedenle çocuklarda ateş yönetimi konusunda doğru ve güvenilir bilgiye sahip olmak hem çocuğun sağlığı hem de ebeveynlerin iç huzuru açısından son derece önemlidir.

Çocuklarda Ateş Nedir?

Ateş, vücut sıcaklığının normal değerlerin üzerine çıkmasıdır. Çocuklarda normal vücut sıcaklığı genellikle 36–37,5°C arasındadır. Vücut sıcaklığının 38°C ve üzerine çıkması ateş olarak kabul edilir.

Çocuklarda Ateş Neden Olur?

Çocuklarda ateşin en yaygın nedeni enfeksiyonlardır. Ancak ateş her zaman ciddi bir hastalığın göstergesi değildir.

1) Viral Enfeksiyonlar

Soğuk algınlığı, grip ve üst solunum yolu enfeksiyonları çocuklarda ateşin en sık nedenlerindendir.

2) Bakteriyel Enfeksiyonlar

Boğaz enfeksiyonları, orta kulak iltihabı ve idrar yolu enfeksiyonları ateşe yol açabilir.

3) Aşılar

Çocukluk çağı aşılarından sonra kısa süreli ateş görülebilir. Bu durum bağışıklık sisteminin aşıya yanıt verdiğini gösterir.

4) Diş Çıkarma

Diş çıkarma döneminde hafif ateş görülebilir ancak yüksek ateş genellikle başka bir nedene işaret eder.

5) Aşırı Sıcak Ortam

Çocuğun kalın giydirilmesi veya sıcak ortamda bulunması vücut ısısının yükselmesine neden olabilir.

Çocuklarda Ateş Türleri

Düşük Dereceli Ateş

37,5–38°C arasındaki ateş genellikle hafif seyreder ve çoğu zaman müdahale gerektirmez.

Orta Dereceli Ateş

38–39°C arası ateş yakından izlenmelidir.

Yüksek Ateş

39°C ve üzeri ateş ciddidir ve müdahale gerektirir.

Çocuklarda Ateşin Belirtileri

• Halsizlik
• Huzursuzluk
• İştahsızlık
• Üşüme veya titreme
• Terleme
• Ağlama ve uykuya meyil

Ateş Çocuğa Zarar Verir mi?

Hafif ve orta dereceli ateş çoğu zaman zararlı değildir ve vücudun enfeksiyonla savaşmasına yardımcı olur. Ancak çok yüksek ateş veya uzun süren ateş durumlarında risk oluşabilir.

Çocuklarda Ateş Nasıl Ölçülmelidir?

Doğru ateş ölçümü ateş yönetiminin temelidir.

• Koltuk altı ölçüm
• Kulaktan ölçüm
• Rektal ölçüm (bebeklerde)

Ölçüm sırasında doğru termometre kullanılmalı ve ölçüm tekniğine dikkat edilmelidir.

Çocuklarda Ateş Yönetimi Nasıl Olmalıdır?

Ateş yönetiminde amaç ateşi tamamen yok etmek değil, çocuğun rahatını sağlamak ve olası riskleri önlemektir.

Evde Çocuklarda Ateş Yönetimi

1) Çocuğu Rahatlatmak

Ateşli çocuk huzursuz olabilir. Sessiz ve rahat bir ortam sağlanmalıdır.

2) İnce Giydirmek

Çocuğu kalın giydirmek ateşi daha da yükseltebilir.

3) Bol Sıvı Tüketimi

Ateş sırasında sıvı kaybı artar. Su, anne sütü veya uygun sıvılar verilmelidir.

4) Oda Sıcaklığını Ayarlamak

Oda serin ve iyi havalandırılmış olmalıdır.

5) Ilık Uygulamalar

Soğuk su veya alkolle silmek kesinlikle önerilmez. Ilık suyla nazik silme yapılabilir.

Çocuklarda Ateş Düşürücü Ne Zaman Verilmeli?

Ateş düşürücü ilaçlar her ateş durumunda gerekli değildir.

• Ateş 38–38,5°C üzerine çıktığında
• Çocuk huzursuz ve halsizse
• Ateşe ağrı eşlik ediyorsa

Çocuklarda Ateş Düşürücü İlaçlar

Parasetamol

Çocuklarda en sık kullanılan ateş düşürücüdür.

İbuprofen

Hem ateş hem ağrı kontrolünde etkilidir.

Doz mutlaka çocuğun kilosuna göre ayarlanmalıdır.

Çocuklarda Ateş Düşürücü Kullanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Aynı etken maddeli ilaçlar birlikte verilmemelidir
• Doz aralıklarına uyulmalıdır
• Ölçü kaşığı veya şırınga kullanılmalıdır

Çocuklarda Ateş ve Havale

Bazı çocuklarda yüksek ateş ateşli havaleye yol açabilir. Bu durum genellikle korkutucudur ancak çoğu zaman kalıcı hasar bırakmaz.

Ateşli Havale Belirtileri

• Kasılmalar
• Bilinç kaybı
• Gözlerin sabitlenmesi

Ateşli Havale Durumunda Ne Yapılmalı?

• Çocuk yan yatırılmalıdır
• Ağız içine bir şey konulmamalıdır
• Sakin olunmalı ve sağlık yardımı çağrılmalıdır

Çocuklarda Ateş Ne Zaman Tehlikelidir?

• 3 aylıktan küçük bebeklerde ateş varsa
• 39°C üzerindeyse
• Ateş 48 saatten uzun sürüyorsa
• Havale eşlik ediyorsa
• Bilinç değişikliği varsa

Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Yukarıdaki durumlarda vakit kaybetmeden doktora başvurulmalıdır.

Çocuklarda Ateş Yönetiminde Yapılan Yaygın Hatalar

• Her ateşte ilaç vermek
• Soğuk suyla banyo yaptırmak
• Alkol veya sirke ile silmek
• Ateşi tamamen yok etmeye çalışmak

Eczanede Çocuklarda Ateş İçin Neler Yapılabilir?

Eczaneler çocuklarda ateş yönetiminde önemli bir danışmanlık noktasıdır.

• Uygun ateş düşürücü seçimi
• Doğru doz hesaplama
• Ateş ölçümü konusunda bilgilendirme

Eczacının Rolü

Eczacılar çocuklarda ateş yönetiminde ebeveynlere doğru bilgi sunar, ateş düşürücülerin güvenli kullanımını anlatır ve ateşin ciddiyetine göre çocuğun doktora yönlendirilmesini sağlar. Bu sayede hem gereksiz ilaç kullanımının önüne geçilir hem de çocuk sağlığı korunur.

Kaynak: Nöbetçi Eczane Ara Sağlık Rehberi

← Geri dön